Hōʻike kahi mea kākoʻo i ka lana o kona manaʻo i ka puka hou o kēia hana i kekahi makahiki.

Ka nota a ka luna hoʻoponopono: Unuhi ʻia na Kamalani Johnson. Click here to read this article in English.

Ua pau ihola kahi papahana, i lana aʻe ai ka manaʻo o nā mea kākoʻo, i ka hāiki o ke kālā, a e ʻimi ana hoʻi e manuahi ka holo kaʻa ʻōhua no nā ʻōpio mai ʻō a ʻō o Hawaiʻi.

Ka Ulana Pilina Badge Olelo Hawaii
‘Ka Ulana Pilina’ is an ongoing collection of news articles and opinion pieces written in the Hawaiian language to better connect with our Indigenous readers, identify underreported stories and improve our engagement with an underserved community.

Ma lalo o kā ka Lunamakaʻāinana Sean Quinlan Pila Hale 1879, na ka mokuʻāina e uku i ka holo kaʻa ʻōhua manuahi no nā ʻōpio noho ma lalo o kahi puʻu kālā kūikawā hou i loaʻa ke kālā mai ka ʻauhau no ka ʻaila kūwaho. Ua hoʻomaka nā mea hoʻopaipai alakau e nānā i kēia ma hope o ka pau ʻana o kahi pila e ʻimi ana e manuahi ka holo ʻana ma nā kaʻa ʻōhua a kaʻaahi no ka poʻe a pau i kēlā mahina aku nei.

Ua holomua maikaʻi ka pila no nā keiki. It hoʻoholomua ʻia i ka ʻekolu kōmike Hale. Ua puka ma ke Kōmike Alakau a me ke Kōmike Lawelawe Kanaka a Kānaka Hale ʻOle, i ka wā nō naʻe i hōʻea ai i ke Kōmike Kālā, ua hālāwai ihola me kahi ālaina: ʻaʻole nō i hoʻopaʻa ka luna hoʻomalu ʻo Chris Todd he wā e hoʻolohe ʻia ai.

“He manaʻo nui nō koʻu i ka hoʻākea ʻia o nā ala alakau manuahi no kā kākou poʻe keiki,” i ʻōlelo ai ʻo Todd ma kahi palapala hōʻike manaʻo iā Civil Beat. He hāiki loa nō naʻe ke kālā i kēia makahiki, wahi āna, ua lilo nō hoʻi ia mea he mea i nānā ʻole ʻia ai kēia pila he makakoho kālā.

Bus riders, several from McKinley High School, wait at the bus stop at King and Pensacola Sts in Honolulu, Thursday, Feb. 19, 2026. (Craig Fujii for Civil Beat)
E hoʻolulu ana kekahi mau mea kau kaʻa ʻōhua, ʻo kekahi mai ke Kula Kiʻekiʻe ʻo McKinley, ma kahi kau kaʻa ʻōhua. (Craig Fujii/Civil Beat)

Ua pau pū ko ka pila hoa like ma ka ʻaha kenekoa i ka wā i hoʻopau ai ka mea nāna i hoʻolauna i ka pila, ke Kenekoa Lorraine Inouye, ma ke Kōmike Alakau ma ka hapalua like o Pepeluali.

Ua ʻōlelo ʻo Inouye, he minamina nō no ka nui o ke kākoʻo mai nā keʻena e laʻa ko ka mokuʻāina Keʻena Ola Kino a me ke Keʻena Alakau, eia naʻe, “aia he mau hopohopo no ke ala e loaʻa ai ke kālā no kēia pila,” ʻoiai, e emi ana ka nui kālā e holo ana i ka puʻu kālā paʻamau.

Ua hoʻomaka nā kūlanakauhale ʻē aʻe e laʻa ʻo San Diego a me Kapalakiko e hoʻolako manuahi i ke alakau no nā ʻōpio ma hope o ka wā maʻi ahulau, a pēlā pū ka mokuʻāina ʻo Wakinekona. Ua ʻōlelo ʻo Abbey Seitz, ka luna hoʻokele o ke kaulike alakau ma Hawaiʻi Appleseed Center for Law and Economic Justice, pihō kona naʻau i ka puka ʻole o ka papahana, ʻoiai, he mea kēia e emi ai ka nui lilo o ka poʻe no ka noho ʻana.

ʻAʻole he kōkua ka hiki ʻole i nā mea kākoʻo ke hāpai he huinanui kālā ponoʻī no ka nui kālā e pono ai, wahi āna. Aia he mau papahana e hoʻolako ana i ke alakau manuahi a alakau hoʻēmi ʻia o kona kumukūʻai no kekahi mau ʻōpio, wahi āna i ʻōlelo ai, ʻaʻole nō naʻe lele ka poʻe a pau i kū i ke koina ma luna o ua mau papahana nei, he mea nō hoʻi e paʻakikī nei ka wānana i ka nui kālā alakau e lilo inā hoʻomaka ʻia kahi papahana laulā.

I loko o ia mau mea a pau, ua lana kona manaʻo i ka ʻike i ka nui o ke kākoʻo no ke alakau manuahi no nā ʻōpio.

“He maʻamau ka holo ʻana o kēia mau hana nui aʻe no kekahi mau makahiki,” i ʻōlelo ai ʻo Seitz. “Nui koʻu hauʻoli i ka nui o ka nānā ʻia ma ka makahiki mua.”

What stories will you help make possible?

Civil Beat’s reporting has helped paint a more complete picture of Hawaiʻi with stories that you won’t find anywhere else.

Your donation today will ensure that our newsroom has the resources to provide you with thorough, unbiased reporting on the issues that matter most to Hawaiʻi.

Give now. We can’t do this without you.

About the Author